Ile czasu na zgłoszenie darowizny? Terminy, SD-Z2 i zasady w 2026 roku

Najczęściej na zgłoszenie darowizny od najbliższej rodziny masz 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego. W praktyce przy zwykłej darowiźnie pieniędzy przekazanej przelewem termin liczy się od dnia otrzymania środków. Nie każdą darowiznę trzeba jednak zgłaszać, a w części przypadków zamiast formularza SD-Z2 obowiązuje zeznanie SD-3 z terminem jednego miesiąca. Poniżej wyjaśniamy zasady obowiązujące w 2026 roku, w tym nowe możliwości przywrócenia terminu.

Stan prawny artykułu: 26 września 2026 r.

SPIS TREŚCI

• Ile czasu jest na zgłoszenie darowizny?
• Kiedy składa się SD-Z2, a kiedy nie trzeba go składać?
• Od kiedy liczyć 6 miesięcy na zgłoszenie darowizny?
• Jak dokładnie liczyć termin 6 miesięcy?
• Darowizna pieniędzy od rodziny: przelew, limit i dokumenty
• Jakie limity darowizn obowiązują w 2026 roku?
• Kiedy termin wynosi 1 miesiąc i składa się SD-3?
• Co zrobić po przekroczeniu terminu?
• Przywrócenie terminu od 2026 roku
• Gdzie zgłosić darowiznę w Warszawie?
• Jak zgłosić darowiznę krok po kroku?
• Przykłady: do kiedy zgłosić darowiznę?
• FAQ

Ile czasu jest na zgłoszenie darowizny?

Jeżeli otrzymujesz darowiznę od osoby należącej do tak zwanej grupy „0” i chcesz skorzystać z pełnego zwolnienia z podatku, podstawowy termin na zgłoszenie wynosi 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego. Zgłoszenia dokonuje się na formularzu SD-Z2.

Do grupy „0” należą: małżonek, dzieci, wnuki i dalsi zstępni, rodzice, dziadkowie i dalsi wstępni, pasierb, rodzeństwo, ojczym i macocha. Nie należy do niej między innymi teść, teściowa, zięć ani synowa, mimo że osoby te należą do I grupy podatkowej.

Ważne jest rozróżnienie dwóch terminów. 6 miesięcy dotyczy przede wszystkim zgłoszenia SD-Z2 potrzebnego do zachowania zwolnienia dla najbliższej rodziny. Jeżeli natomiast darowizna podlega opodatkowaniu i trzeba złożyć zeznanie SD-3, standardowy termin wynosi 1 miesiąc od powstania obowiązku podatkowego.

Kiedy składa się SD-Z2, a kiedy nie trzeba go składać?

Formularz SD-Z2 służy do zgłoszenia nabycia rzeczy lub praw majątkowych przez osoby z najbliższej rodziny, które chcą skorzystać ze zwolnienia przewidzianego w ustawie o podatku od spadków i darowizn. Obowiązek zgłoszenia pojawia się jednak dopiero wtedy, gdy spełnione są warunki ustawowe.

SD-Z2 nie trzeba składać, jeżeli łączna wartość majątku nabytego od tej samej osoby w ustawowym okresie nie przekracza 36 120 zł albo gdy darowizna została dokonana w formie aktu notarialnego lub w tej formie złożono wymagane oświadczenie woli. W przypadku aktu notarialnego obowiązki podatkowe związane z czynnością wykonuje co do zasady notariusz jako płatnik.

Limit 36 120 zł nie jest limitem pojedynczej darowizny. Trzeba uwzględnić wartość ostatniego nabycia oraz wcześniejsze nabycia od tej samej osoby w roku, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, i w ciągu 5 poprzednich lat.

Przykład: jeżeli rodzic przekazał dziecku kilka mniejszych darowizn, każda z nich osobno może być niższa od 36 120 zł, ale po przekroczeniu limitu łącznego może powstać konieczność zgłoszenia. Dlatego warto prowadzić prostą historię darowizn otrzymywanych od tej samej osoby.

Od kiedy liczyć 6 miesięcy na zgłoszenie darowizny?

Termin 6 miesięcy nie zawsze zaczyna się w dniu podpisania zwykłej umowy. Ustawa wiąże go z momentem powstania obowiązku podatkowego. Przy darowiźnie zawartej bez aktu notarialnego obowiązek podatkowy powstaje zasadniczo z chwilą spełnienia przyrzeczonego świadczenia.

• Darowizna pieniędzy przelewem — termin liczysz od dnia otrzymania pieniędzy na rachunek.
• Darowizna gotówki — co do zasady od dnia faktycznego przekazania gotówki, ale przy zwolnieniu dla grupy „0” przekazanie gotówką może nie spełnić warunku dokumentowania darowizny pieniężnej, jeśli przekroczony został ustawowy limit.
• Darowizna samochodu lub innej rzeczy ruchomej — zwykle od dnia wydania rzeczy obdarowanemu, jeżeli wcześniej nie powstał obowiązek na innej podstawie.
• Darowizna w akcie notarialnym — obowiązek podatkowy powstaje z chwilą złożenia oświadczenia darczyńcy w akcie notarialnym, ale w typowej sytuacji obdarowany nie składa SD-Z2 samodzielnie.

Jeżeli darowizna jest wykonywana w częściach, obowiązek podatkowy może powstawać odrębnie przy nabyciu każdej części. Ma to znaczenie na przykład wtedy, gdy rodzic przelewa dziecku większą kwotę w kilku transzach.

Jak dokładnie liczyć termin 6 miesięcy?

Terminy podatkowe określone w miesiącach kończą się z upływem dnia, który datą odpowiada początkowemu dniowi terminu. Jeżeli takiego dnia w ostatnim miesiącu nie ma, termin kończy się w ostatnim dniu tego miesiąca.

Przykładowo, jeśli darowiznę otrzymasz 10 marca, sześciomiesięczny termin kończy się 10 września. Jeżeli końcowy dzień przypada w sobotę albo w dzień ustawowo wolny od pracy, zgodnie z zasadami Ordynacji podatkowej za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych.

Nie warto czekać do ostatniego dnia. W przypadku zgłoszenia elektronicznego zachowaj urzędowe potwierdzenie wysyłki, a przy wysyłce pocztowej — dowód nadania. Przy złożeniu papierowym bezpośrednio w urzędzie poproś o potwierdzenie na kopii dokumentu.

Darowizna pieniędzy od rodziny: przelew, limit i dokumenty

Przy darowiźnie pieniędzy od najbliższej rodziny samo złożenie SD-Z2 może nie wystarczyć. Jeśli wartość darowizn przekracza limit, od którego zgłoszenie jest potrzebne, warunkiem pełnego zwolnienia jest również właściwe udokumentowanie przekazania pieniędzy.

Ustawa wymaga udokumentowania otrzymania środków dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy, jego inny rachunek w banku lub SKOK albo przekazem pocztowym. W praktyce najbezpieczniejszym rozwiązaniem jest przelew na rachunek obdarowanego z czytelnym tytułem, na przykład „darowizna dla córki” albo „darowizna od ojca”.

Przy większych darowiznach pieniężnych zachowaj umowę darowizny, potwierdzenie przelewu, potwierdzenie złożenia SD-Z2 i ewentualną korespondencję z urzędem. Te dokumenty mogą być potrzebne przy późniejszej weryfikacji źródła pieniędzy, na przykład przy zakupie mieszkania.

Jakie limity darowizn obowiązują w 2026 roku?

W 2026 roku kwoty wolne od podatku, liczone łącznie od jednej osoby w ustawowym okresie, wynoszą:

• 36 120 zł — dla I grupy podatkowej,
• 27 090 zł — dla II grupy podatkowej,
• 5 733 zł — dla III grupy podatkowej.

Grupa „0” jest węższa niż I grupa podatkowa. Do I grupy należą również teściowie, zięć i synowa, ale osoby te nie korzystają z pełnego zwolnienia na zasadach przewidzianych dla grupy „0”. Dlatego przed wyborem formularza trzeba ustalić dokładny stopień pokrewieństwa lub powinowactwa.

Jeżeli łączna wartość nabyć nie przekracza odpowiedniej kwoty wolnej, co do zasady nie składa się zeznania SD-3. W przypadku grupy „0” próg 36 120 zł ma również znaczenie dla obowiązku składania SD-Z2.

Kiedy termin wynosi 1 miesiąc i składa się SD-3?

Jeżeli darowizna nie korzysta z pełnego zwolnienia przewidzianego dla najbliższej rodziny i po uwzględnieniu wcześniejszych nabyć przekracza kwotę wolną właściwą dla danej grupy podatkowej, podatnik składa zeznanie SD-3. Standardowy termin to 1 miesiąc od dnia powstania obowiązku podatkowego.

Przykład: osoba otrzymuje znaczną darowiznę od niespokrewnionego znajomego. Taka osoba należy do III grupy podatkowej i nie korzysta z rodzinnego zwolnienia SD-Z2. Po przekroczeniu kwoty wolnej powinna rozliczyć darowiznę na SD-3 w terminie miesiąca.

SD-3 może być potrzebny także wtedy, gdy osoba z grupy „0” utraciła prawo do zwolnienia, na przykład z powodu niespełnienia warunków. W 2026 roku trzeba jednak uwzględnić nowe przepisy o możliwości przywrócenia terminu — przed automatycznym rozliczeniem podatku warto sprawdzić, czy można z nich skorzystać.

Co zrobić po przekroczeniu terminu na zgłoszenie darowizny?

Spóźnienie nie powinno być ignorowane. Jeżeli upłynął termin na SD-Z2, pierwszym krokiem jest ustalenie, czy sprawa podlega przepisom o przywróceniu terminu obowiązującym od 2026 roku. Jeśli tak, można złożyć wniosek o przywrócenie terminu i jednocześnie wykonać czynność, której nie wykonano na czas.

Jeżeli nie ma podstaw do przywrócenia terminu albo urząd odmówi jego przywrócenia, darowizna może zostać opodatkowana według zasad właściwych dla I grupy podatkowej w przypadku utraty zwolnienia dla grupy „0”. Ustawa przewiduje także szczególne zasady dotyczące terminu złożenia SD-3 po bezskutecznym upływie terminu na zgłoszenie.

Szczególnie niekorzystna może być sytuacja, w której podatnik ujawnia darowiznę dopiero w toku czynności sprawdzających, postępowania podatkowego albo kontroli, a należny podatek nie został zapłacony. Ustawa przewiduje w określonych sytuacjach stawkę sankcyjną 20%.

Przywrócenie terminu od 2026 roku: ważna zmiana

Od 7 stycznia 2026 roku obowiązują przepisy umożliwiające przywrócenie terminu do zgłoszenia nabycia objętego rodzinnym zwolnieniem. To istotna zmiana, ponieważ wcześniej sześciomiesięczny termin był traktowany bardzo rygorystycznie.

Termin może zostać przywrócony na wniosek podatnika, jeżeli podatnik uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Wniosek trzeba złożyć w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia. Razem z wnioskiem należy złożyć zaległe zgłoszenie SD-Z2.

Możliwość przywrócenia dotyczy nabycia, które nastąpiło od 7 stycznia 2026 roku, a także części wcześniejszych przypadków — jeżeli sześciomiesięczny termin do zgłoszenia nie upłynął przed wejściem nowych przepisów w życie.

Nie każde spóźnienie zostanie uznane za niezawinione. Samo zapomnienie, przeoczenie terminu czy brak wiedzy o przepisach może nie wystarczyć. Wniosek powinien konkretnie opisywać przeszkodę i wskazywać, dlaczego podatnik obiektywnie nie mógł złożyć zgłoszenia w terminie.

A co, jeśli o darowiźnie lub składniku majątku dowiedziałeś się później?

Ustawa przewiduje również odrębną sytuację: jeżeli nabywca dowiedział się o nabyciu dopiero po upływie zwykłego sześciomiesięcznego terminu, może zachować zwolnienie, jeśli zgłosi nabycie w ciągu 6 miesięcy od dnia, w którym się o nim dowiedział, oraz uprawdopodobni późniejsze uzyskanie tej informacji.

Ta zasada ma znaczenie przede wszystkim wtedy, gdy podatnik naprawdę nie wiedział o nabyciu konkretnego składnika majątku. Nie jest to automatyczne przedłużenie terminu dla osoby, która znała darowiznę, ale zapomniała ją zgłosić.

Gdzie zgłosić darowiznę w Warszawie?

Przy typowej darowiźnie pieniędzy, samochodu lub innego majątku ruchomego formularz składa się do urzędu skarbowego właściwego według miejsca zamieszkania obdarowanego w dniu powstania obowiązku podatkowego. Dla mieszkańca Warszawy oznacza to urząd właściwy dla jego warszawskiego adresu.

Jeżeli przedmiotem darowizny jest nieruchomość albo określone prawa związane z nieruchomością, właściwość urzędu ustala się według miejsca położenia nieruchomości. Nie należy więc automatycznie zakładać, że zawsze właściwy będzie urząd skarbowy odpowiadający miejscu zamieszkania.

Adres właściwego urzędu można sprawdzić w oficjalnej usłudze na gov.pl. Formularz można złożyć elektronicznie, wysłać pocztą albo złożyć papierowo.

Jak zgłosić darowiznę krok po kroku?

1. Ustal, od kogo otrzymałeś darowiznę. Od stopnia pokrewieństwa zależy grupa podatkowa i możliwość skorzystania z pełnego zwolnienia.
2. Zsumuj wcześniejsze nabycia od tej samej osoby. Sprawdź wartość nabyć w roku ostatniej darowizny i w pięciu latach poprzedzających ten rok.
3. Ustal dzień powstania obowiązku podatkowego. Przy zwykłym przelewie jest to najczęściej dzień otrzymania środków.
4. Wybierz właściwy formularz. Dla grupy „0” i rodzinnego zwolnienia będzie to zazwyczaj SD-Z2; dla opodatkowanej darowizny — SD-3.
5. Zgromadź dokumenty. Przy darowiźnie pieniędzy zachowaj potwierdzenie przelewu lub przekazu pocztowego. Warto mieć również umowę darowizny.
6. Złóż formularz w terminie. SD-Z2 — zasadniczo w ciągu 6 miesięcy, SD-3 — zasadniczo w ciągu miesiąca.
7. Zachowaj dowód złożenia. Przy wysyłce elektronicznej pobierz potwierdzenie, a przy wersji papierowej zachowaj dowód nadania lub potwierdzoną kopię.

Aktualny formularz SD-Z2 i informacje Ministerstwa Finansów znajdziesz na podatki.gov.pl.

Przykłady: do kiedy zgłosić darowiznę?

Przykład 1: przelew od rodzica

Ojciec przelewa córce 80 000 zł 15 lutego 2026 roku. Córka należy do grupy „0”, a wartość darowizny przekracza próg 36 120 zł. Aby zachować pełne zwolnienie, powinna złożyć SD-Z2 w ciągu 6 miesięcy od otrzymania pieniędzy i zachować dowód przelewu. Termin przypada więc zasadniczo 15 sierpnia 2026 roku, z uwzględnieniem zasad dotyczących sobót i dni ustawowo wolnych od pracy.

Przykład 2: kilka przelewów od matki

Matka przekazuje synowi po 10 000 zł w kilku transzach. Każdy przelew trzeba uwzględnić przy obliczaniu łącznej wartości nabyć od tej samej osoby. Gdy suma nabyć w ustawowym okresie przekroczy limit, pojawia się znaczenie zgłoszenia SD-Z2 i prawidłowego udokumentowania środków.

Przykład 3: darowizna od znajomego

Znajomy przekazuje 20 000 zł. Obdarowany należy do III grupy podatkowej. Jeżeli po zsumowaniu wcześniejszych nabyć od tej samej osoby zostaje przekroczona kwota wolna 5 733 zł, trzeba rozliczyć podatek na SD-3. Standardowy termin na złożenie zeznania wynosi miesiąc od powstania obowiązku podatkowego.

Przykład 4: spóźnienie z SD-Z2 w 2026 roku

Podatnik otrzymał darowiznę od rodzica w 2026 roku, ale z przyczyn niezależnych od siebie nie mógł złożyć SD-Z2 w terminie. Po ustaniu przeszkody powinien możliwie szybko sprawdzić możliwość przywrócenia terminu. Wniosek składa się w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia, jednocześnie składając zaległe zgłoszenie.

Najczęstsze błędy przy zgłaszaniu darowizny

• liczenie sześciu miesięcy od dnia spisania prywatnej umowy zamiast od dnia faktycznego spełnienia świadczenia;
• nieuwzględnianie wcześniejszych darowizn od tej samej osoby;
• przekazanie dużej darowizny pieniężnej w gotówce i brak dokumentu spełniającego warunki zwolnienia;
• mylenie grupy „0” z I grupą podatkową;
• złożenie niewłaściwego formularza — SD-Z2 zamiast SD-3 albo odwrotnie;
• przekonanie, że każda darowizna od rodziny jest automatycznie zwolniona bez względu na termin i sposób przekazania pieniędzy;
• brak dowodu złożenia formularza.

FAQ: zgłoszenie darowizny i terminy

Czy na zgłoszenie darowizny zawsze jest 6 miesięcy?

Nie. Sześć miesięcy dotyczy przede wszystkim zgłoszenia SD-Z2, dzięki któremu najbliższa rodzina może zachować pełne zwolnienie. W przypadku zeznania SD-3 standardowy termin wynosi jeden miesiąc od powstania obowiązku podatkowego.

Od kiedy liczy się 6 miesięcy przy przelewie od rodzica?

Przy zwykłej darowiźnie pieniężnej bez aktu notarialnego termin liczy się zasadniczo od dnia otrzymania pieniędzy, czyli od dnia spełnienia świadczenia.

Czy darowiznę 20 000 zł od rodzica trzeba zgłaszać?

Jeżeli łączna wartość nabyć od tego rodzica w ustawowym okresie nie przekracza 36 120 zł, SD-Z2 zasadniczo nie jest wymagany. Trzeba jednak uwzględnić wcześniejsze darowizny i inne nabycia od tej samej osoby.

Czy darowiznę gotówką od rodziców można zwolnić z podatku?

Przy darowiźnie pieniężnej przekraczającej próg wymagający zgłoszenia dla pełnego zwolnienia znaczenie ma ustawowy sposób udokumentowania otrzymania środków. Dlatego przy większych kwotach bezpieczniej korzystać z przelewu bankowego lub przekazu pocztowego niż z przekazania gotówki do ręki.

Czy urząd skarbowy może przywrócić spóźniony termin SD-Z2?

Tak, od 2026 roku w określonych przypadkach jest to możliwe. Trzeba uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminowi i złożyć wniosek w ciągu 7 dni od ustania przyczyny spóźnienia wraz z zaległym zgłoszeniem.

Czy formularz SD-Z2 można wysłać przez internet?

Tak. Ministerstwo Finansów umożliwia elektroniczne złożenie formularza. Dostęp do aktualnych formularzy i usług znajduje się na podatki.gov.pl.

Podsumowanie: ile czasu na zgłoszenie darowizny?

Najważniejsza zasada brzmi: przy darowiźnie od najbliższej rodziny zgłaszanej na SD-Z2 masz zazwyczaj 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego. Przy zwykłym przelewie jest to najczęściej dzień otrzymania pieniędzy. Jeżeli darowizna podlega rozliczeniu na SD-3, podstawowy termin wynosi 1 miesiąc. Nie każda darowizna wymaga zgłoszenia — znaczenie mają kwoty wolne, suma wcześniejszych nabyć od tej samej osoby, stopień pokrewieństwa oraz forma dokonania darowizny.

W 2026 roku szczególnie ważna jest możliwość przywrócenia terminu w przypadku niezawinionego spóźnienia. Jeżeli termin już minął, nie warto odkładać sprawy: trzeba ustalić datę darowizny, podstawę prawną zwolnienia i sprawdzić, czy można złożyć wniosek o przywrócenie terminu.

Oficjalne informacje i aktualne zasady można sprawdzić na stronach podatki.gov.pl, gov.pl oraz w aktualnym tekście ustawy o podatku od spadków i darowizn.